Skip to content
Korucak Arıcılık

Bal Çeşitleri

Çam Balı Nedir?

Son güncelleme: 2026-09-28

Kısa cevap

Çam balı, çam ağaçlarının özsuyunu emen böceklerin (Türkiye'de başlıca Marchalina hellenica) salgısını arıların toplayıp işlemesiyle oluşan bir salgı (honeydew) balıdır. Düşük glukoz ve polen düzeyi nedeniyle kolay kristalleşmez.[2]

Nereden gelir?

Türkiye'de salgı balının başlıca üreticisi, çoğunlukla kızılçam ve fıstık çamı üzerinde yaşayan bir kabuklu bit olan Marchalina hellenica'dır.[1] Bir çalışmaya göre dünyadaki çam balının yaklaşık %90'ı Türkiye'nin Ege ve Akdeniz kıyılarında üretilir.[2]

Özellikleri

Rengi koyudur; salgı balı olduğu için elektriksel iletkenliği çiçek ballarından yüksektir.[3] Düşük polen ve yüksek fruktoz düzeyleri nedeniyle kolay kristalleşmez.[2]

Korucak çam balı

Toros ormanlarından ham çam balımızın rakım ve analiz bilgisi ürün sayfasında yer alır.

Bu konuyla ilgili ürünler

Sık sorulan sorular

Çam balı çiçek balı mıdır?+

Hayır; salgı (honeydew) balıdır.

İlgili yazılar

Kaynaklar

  1. Some forest trees for honeydew honey production in Turkey — Ünal S., Ayan S., Karadeniz M., Yer E.N. — Siberian Journal of Forest Science (2017)
  2. Characterization of Turkish pine honey by carbon isotope, melissopalynological and physicochemical analyses (373 samples) — European Food Research and Technology (2023)
  3. Council Directive 2001/110/EC relating to honey — Annex II (composition criteria) — European Union
WhatsApp'tan Sor